डिसेम्बर १ (मंंसीर १५)का विश्व एड्स सम्पन्न

-दिगन्त राज पन्त

चितवनमा भरतपुर अस्पतालका कर्मचारी तथा अस्पताल प्रशासन, माईती नेपाल, ज्ञान दर्शन बोर्डिङ आवासीय माध्यमिक विद्यालय भरतपुर – ११ लगायतका संघ, संस्थाहरूले विश्व एड्स दिवस विभिन्न कार्यक्रमहरू गरि मनाएका छन ।
नेपालमा सन् २००० को तुलनामा एचआइभिको नयाँ संक्रमण ८४ प्रतिशतले घटेको पाइएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयको राष्टिय एड्स तथा यौन रोग नियन्त्रण केन्द्र टेकुले सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कमा सन् २००० को तुलनामा सन् २०२१ म ८४ प्रतिशतले एचआइभीको नयाँ संक्रमण कमि आएको जाइएको छ । सन् २००० मा चार हजार तीन सय ७० जना र सन् २०२१ मा छ सय ८० जना नयाँ यौन रोग नियन्त्रण केन्द्रका निर्देशक डा. सुधा देवकोटाले संक्रमितलाई उपचार प्रक्रियामा ल्याइएकाले सर्न कम भएको बताए । उनले २००० को तुलनामा सन् २०२१ मा ८४ प्रतिशतले नयाँ संक्रमित कम भएको जानाकारी दिए ।
नेपालमा एचआइभीको उच्च जोखिम समूहमा सुइद्वारा लागुपदार्थ प्रयोग गर्नेहरू, महिला यौन कर्मीहरू, महिला तथा पुरुष समलिङ्गीहरू रहेको देखिन्छ ।
यसको समाधानका लागि सुरक्षित यौन सम्पर्क गर्नु, जनचेतना जगाउनु, एचआइभी भैसकेकाहरूलाई उपचारमा छुट्टै राख्नु जस्ता उपाय अपनाउन सकिन्छ ।
विश्व एड्स दिवस के हो ?
विश्व एड्स दिवस हरेक वर्ष डिसेम्बर १ मा मनाइन्छ। यो विश्वभरका मानिसहरूलाई एच आइ भि विरुद्धको लडाइमा एकताबद्ध हुने, एच आइ भि सँग बाँचिरहेका मानिसहरूलाई समर्थन देखाउने र एड्स(सम्बन्धित रोगबाट मृत्यु भएकाहरूलाई सम्झाउने अवसर हो। सन् १९८८ मा स्थापना भएको विश्व एड्स दिवस पहिलो पटक विश्व स्वास्थ्य दिवस थियो।
विश्व एड्स दिवस किन महत्त्वपूर्ण छ?
बेलायतमा १०५,००० भन्दा बढी मानिसहरू एचआईभीसँग बाँचिरहेका छन्। विश्वव्यापी रूपमा, त्यहाँ अनुमानित ३८ मिलियन मानिसहरूलाई भाइरस छ। भाइरस १९८४ मा मात्र पहिचान भए तापनि, ३५ मिलियन भन्दा बढी मानिसहरु एचआईभी वा एड्स सम्बन्धित रोगहरु को कारण मरेका छन्, यो इतिहास मा सबै भन्दा विनाशकारी महामारीहरु मध्ये एक बनाइयो।
आज, एचआईभी उपचारमा वैज्ञानिक प्रगतिहरू भएका छन्, एचआईभीसँग बाँचिरहेका मानिसहरूलाई बचाउनका लागि कानुनहरू छन् र हामी अवस्थाको बारेमा धेरै बुझ्छौं।
विश्व एड्स दिवसमा म के गर्न सक्छु ?

रातो रिबन किन्नुहोस्

विश्व एड्स दिवस विश्वभर एचआईभी संग बाँचिरहेका लाखौं मानिसहरूसँग ऐक्यबद्धता देखाउने अवसर हो। धेरै मानिसहरूले दिनमा एचआईभी जागरूकता रातो रिबन लगाएर गर्छन्। तपाईंले अनलाइन पसलबाट रातो रिबन अर्डर गर्न सक्नुहुन्छ, युकेमा कस्मेटिक्सका चयन गरिएका शाखाहरूबाट लिन सक्नुहुन्छ, वा अनलाइनमा किनमेल गर्दा चन्दा थप्नुहोस्।

परीक्षण गर्नुहोस्

तपाईलाई एचआईभी छ कि छैन भनेर पत्ता लगाउने एक मात्र तरिका परीक्षण गराउनु हो। यदि तपाईं एचआईभीसँग बाँचिरहनुभएको छ भने, समयमै उपचार सुरु गर्नु भनेको तपाईंले पूर्ण, स्वस्थ र उत्पादनशील जीवन बिताउन सक्नुहुन्छ। निस्शुल्क र गोप्य एचआईभी परीक्षणहरू एन स एच यौन स्वास्थ्य क्लिनिकहरू GUM क्लिनिकहरू पनि भनिन्छ, परोपकारी परीक्षण सेवाहरू, धेरै GP शल्यक्रियाहरू, फार्मेसीहरू वा घरमा स्वयं(परीक्षणको लागि अनलाइनबाट उपलब्ध छन्।

नोभेम्बर १ देखि डिसेम्बर ५ सम्म
कोष सङ्कलन

तपाईंले राष्ट्रिय एड्स ट्रस्टको लागि कोष सङ्कलन गर्न 100 कपडाको रातो रिबनको निःशुल्क प्याक अर्डर गर्न सक्नुहुन्छ। हामीसँग यो विश्व एड्स दिवसको अवसरमा राष्ट्रिय एड्स ट्रस्टको लागि कार्यक्रम आयोजना गर्न विचारहरूले भरिएको कोष सङ्कलन प्याक पनि छ। त्यहाँ कोष सङ्कलन गर्ने धेरै तरिकाहरू छन् । यसरी विभिन्न तरिका अपनाएर एछ आइ भि संक्रमीत ब्यक्तिहरूलाई सहयोग तथा आ आफ्नो तर्फबाट सुरक्षित रहन सकिन्छ ।